Kategori: Makaleler

Güç, İktidar ve Toplumsal Düzen Perspektifinden Çoban Aşısı Toplumsal düzeni, iktidar ilişkilerini ve meşruiyet kavramını anlamaya çalışırken çoğu zaman devletlerin sağlık politikalarına, özellikle de aşılama stratejilerine bakmak, bize görünmeyen güç dinamiklerini açığa çıkarabilir. Çoban aşısı, yalnızca veterinerlik veya hayvan sağlığı meselesi gibi görülse de, aslında devletin vatandaşla kurduğu ilişkinin, kurumların güvenilirliği ve ideolojilerin pratiğe dönüşme biçiminin bir mikrokosmosu olarak okunabilir. Burada soru şu: Bir otoritenin, yurttaşları ve üretim biçimleri üzerindeki katılım ve denetim mekanizmaları, çoban aşısı gibi teknik bir uygulamada nasıl görünür? Çoban Aşısının Temel Mantığı ve İktidarın Rolü Çoban aşısı, hayvanların bulaşıcı hastalıklara karşı korunmasını sağlayan bir önlem olarak…

Un Helvası Ne İle Yenir? Gerçekten Ciddiyetle Mi Yaklaşmak Lazım? Un helvası. Evet, bu kelimeyi duyduğunda aklına gelen ilk şey nedir? Mis gibi kokan, annelerimizin evde pişirdiği, bayramlarda sofraların vazgeçilmezi olan o tatlı mı? Yoksa, azıcık fazla karamelize olmuş, topaklanmış, biraz da gözden kaçmış ama “e zaten helva bu, ne olursa olsun yerim” dediğin o tür mü? Helva da neyle yenir ya? Hadi gel, bunu biraz kafa yorarak ama bir yandan da esprili bir şekilde çözmeye çalışalım. Hem İzmir’den, hem de hayatı biraz fazla düşünen 25 yaşında bir adamın gözünden bakalım un helvasına. Un Helvası ve Kendi İçsel Çatışmam: Ne…

Hindular Sünnet Oluyor Mu? Küresel ve Yerel Perspektif Hindular sünnet oluyor mu? Bazen sohbetlerde, bazen de sosyal medyada karşımıza çıkan bir soru bu. Ben Bursa’da yaşayıp hem Türkiye’yi hem dünyayı yakından takip eden bir beyaz yaka olarak, bu soruyu biraz merakla, biraz da merak uyandıracak şekilde ele almak istiyorum. Açık konuşmak gerekirse, Hindular arasında sünnet, yaygın bir uygulama değil. Ama işin içinde kültür, bölge ve sağlık pratikleri girince olay biraz karmaşıklaşıyor. Hindular ve Geleneksel Sağlık Uygulamaları Hindistan’da nüfusun büyük kısmını Hindu topluluğu oluşturuyor. Hinduizm’de dini ritüeller, törenler ve ritüel temizlik çok önemli, ama sünnet genellikle bu ritüellerin içinde yer almıyor.…

Hepiniz Zamir Mi? “Zamir” dediğiniz şey nedir, ya da daha doğru bir deyişle, “Hepiniz” zamir mi? İster sosyal medyada, ister sokakta, isterse iş yerinde sürekli “hepiniz”i duymak, bir noktada kulağınıza küpe olabiliyor. İnsanlar gruplara, topluluklara, kitlelere hitap etmek için zaman zaman bu tür genellemeleri kullanıyorlar, ama bu gerçekten doğru mu? Şu “hepiniz” meselesi, arkasında dev bir anlam boşluğu barındırmıyor mu? Haydi, bu soruyu irdelemeye başlayalım. Hepiniz: Bir Topluluk Tanımı mı, Yoksa Küresel Bir Yanılgı mı? Evet, bir insan kitlesine hitap etmek istiyorsanız “hepiniz” demek pratik bir seçenek gibi görünebilir. Ancak, burada şu noktayı gözden kaçırmayalım: Hepiniz dediğiniz zaman, herkese hitap…

Arapça Merhaba Ne Denir? Küresel ve Yerel Perspektiflerden Bir Bakış Bursa’da yaşayan biri olarak, her gün iş yerinde hem Türkiye’nin dört bir yanından hem de dünyadan gelen insanlarla iletişim kuruyorum. Çalıştığım ortamda dil, kültür ve iletişim üzerine sürekli düşünürken, bir gün Arapça “merhaba” ne demek diye düşündüm. Aslında, dilin bir insanla kurduğumuz ilk temas olduğu gerçeği göz önüne alındığında, “merhaba” gibi basit ama derin anlam taşıyan kelimeler oldukça dikkat çekici. Hani bazen farklı dillerde bir selamlaşma biçimi, o kültür hakkında daha fazla şey öğrenmenizi sağlıyor ya… İşte Arapça “merhaba” da böyle bir kelime. Hem Türkiye’de hem de globalde farklı bakış…

Yıl Olarak Geriden Gelen Ülke: Ekonomik ve Sosyal Bir Perspektif Her geçen gün, dünya hızla değişiyor. Küreselleşmenin etkileriyle birlikte ülkeler arasındaki farklar daha net bir şekilde gözlemleniyor. Bazı ülkeler ekonomik, teknolojik veya sosyal açıdan gelişmişken, diğerleri geri kalmış durumda. Peki, bu gerilik neyi ifade eder? “Yıl olarak geriden gelen ülke” derken, yalnızca ekonomik düzeyde geri kalmışlık mı kastediyoruz? Yoksa bu durum, sosyal, kültürel ve eğitimsel alanlarda da kendini gösteriyor mu? İçimdeki mühendis, bu sorulara çözüm odaklı, sayısal verilerle yaklaşmak isterken; içimdeki insan tarafı, bir ülkenin geride kalmışlık durumunun derin insanî ve toplumsal boyutlarına da değinmek istiyor. Bu yazıda, iki bakış…

Kaldırım Mühendisliği: Geçmişten Günümüze Yaya Mekânlarının Tarihçesi Geçmişi anlamak, bugünü yorumlamanın en güçlü yollarından biridir; şehirlerin ve toplumsal yaşamın görünür izleri arasında, çoğu zaman gözden kaçan ama günlük deneyimlerimizi doğrudan etkileyen bir öğe vardır: kaldırım. Kaldırım mühendisliği, sadece taş döşemeler veya beton levhalar değil, toplumsal yaşamın, teknolojik ilerlemelerin ve kültürel tercihlerinin bir yansımasıdır. Bu yazıda, tarihsel bir perspektifle kaldırımın gelişimini, toplumsal dönüşümleri ve kritik kırılma noktalarını ele alacağız. Antik Dönemlerde Kaldırımlar ve Toplumsal Düzen Kaldırımın izlerini ilk olarak antik şehirlerde görmek mümkündür. Roma İmparatorluğu’nun şehir planlamasında, taş döşeli yollar ve bordürler, yalnızca ulaşımı kolaylaştırmakla kalmaz, aynı zamanda sosyal hiyerarşiyi de…

Türkiye, EURO 2024’te Elendi Mi? | Hayat, Futbol ve Biraz da Mizah Bazen bir şeyler öylesine büyük beklentilerle başlar ki, sonrasında hiç beklemediğin bir şekilde sonlanır. İşte tam da bu nokta, Türkiye’nin EURO 2024’te elenmesi ile ilgili duyduğum o derin hayal kırıklığını hissettiğim an. Hani böyle büyük umutlarla başlarsın, sonra bir bakmışsın turnuva sona ermiş ve sen hâlâ “Biz nasıl böyle elendik ya?” diye kendine soruyorsun. Ama önce biraz arka plana gidelim… İzmir’de 25 yaşında, espri yapmayı seven ama her şeyi fazlasıyla kafasında büyüten bir genç yetişkin olarak, bu durumu ne kadar içtenlikle kabullendiğimi anlatmak için biraz mizah gerek. Her…

Tavuğa Aspirin Verilir Mi? İhtimaller, Gerçekler ve Deneyimler Üzerine Bir Hikaye Ankara’nın soğuk kış sabahlarından birinde, mutfak penceresinin önünde oturmuş, kahvemi yudumlarken eski bir çocukluk hatıram aklıma geldi. Bizim evde, tavuğa aspirin vermek, bir anlamda “çaresizliğin” simgesi gibiydi. O zamanlar, çocukken her türlü ilacı verdiğimiz gibi, tavuğa da aspirin vermek olağan bir şeydi. Tabii o zamanlar bunun bilimsel bir dayanağı olup olmadığını sorgulamak aklımıza gelmezdi. Ama şimdi, bir ekonomi okumuş ve veriyle uğraşmayı seven bir yetişkin olarak, “tavuğa aspirin verilir mi?” sorusu beni bambaşka bir yere götürdü. Tavuğa aspirin verme meselesi, görünüşte basit bir soru olabilir, ama aslında ardında oldukça…

Koltuk Altları Neden Çok Terler? Küresel ve Yerel Bir Bakış Herkesin hayatında, sıcak yaz günlerinde ya da yoğun bir iş gününün sonunda, terleyen koltuk altlarıyla karşılaştığı bir an olmuştur. Koltuk altları neden çok terler? sorusu, sadece fiziksel değil, aynı zamanda kültürel ve psikolojik bir boyuta da sahiptir. Bursa’da yaşayan biri olarak, bu soruyu hem yerel hem de küresel açıdan değerlendirmek ilginç oluyor. Çalışan bir beyaz yaka olarak, terlemenin hem iş yerindeki hem de sosyal yaşantımdaki etkilerini de gözlemleme şansım oldu. Hadi gelin, bu soruyu biraz daha derinlemesine inceleyelim. Koltuk Altlarının Yapısı ve Terleme Mekanizması Öncelikle, terlemenin bilimsel yönüne bir göz…